TR Warszawa

Poszukiwanie nowego języka teatralnego wyrażającego ducha współczesności, a jednocześnie odnajdywanie rezonujących w tej współczesności ponadczasowych i uniwersalnych tematów oraz archetypów ludzkich postaw i zachowań, ukształtowało odrębną stylistykę TR Warszawa, który od 1998 r. pozostaje pod artystyczną dyrekcją Grzegorza Jarzyny. Scena przy Marszałkowskiej 8 należy do grona najciekawszych teatrów w Polsce i jest jedną z najbardziej cenionych i rozpoznawalnych marek na międzynarodowej scenie teatralnej. Nie tylko wyznacza kierunki ekspresji artystycznej, ale jest też kuźnią talentów, z której wywodzi się wielu wybitnych aktorów i twórców teatralnych średniego i młodego pokolenia. TR Warszawa w swoich działaniach jest otwarty na eksperyment i artystyczne ryzyko. Konfrontuje widzów ze zjawiskami, które niesie zmieniająca się rzeczywistość po to, by dać narzędzia do ich interpretacji, zanim jeszcze staną się przedmiotem społecznego dyskursu. Oddaje dynamikę i napięcia współczesnego społeczeństwa, często antycypując nadchodzące zmiany czy trendy.

TR Warszawa jako pierwszy w Polsce stworzył w teatrze przestrzeń dla otwartych prób czytanych nowej dramaturgii, koncertów, odczytów, wystaw, debat, przeglądów filmowych, akcji artystycznych i edukacji muzycznej, stając się wzorem teatru otwartego, którego aktywność wykracza daleko poza działalność tradycyjnego teatru repertuarowego i poszerza artystyczny czy społeczny kontekst wystawianych przedstawień.

Moja walka

Dramat

6 tomów, 3600 stron, przekłady na kilkadziesiąt języków, milionowe nakłady. Cykl powieściowy „Moja walka” norweskiego pisarza Karla Ove Knausgårda stał się wydarzeniem na rynku wydawniczym ostatnich lat. Knausgård opisał w nim całe swoje życie od dzieciństwa po dojrzałość. W TR Warszawa wystarczy jeden wieczór, aby poznać jego historię. Teatralną adaptację tej jedynej w swoim rodzaju biograficznej powieści przygotowuje Michał Borczuch, jeden z najciekawszych współczesnych polskich reżyserów. Wejdź z aktorami TR Warszawa w strumień życia.

Spektakl Michała Borczucha oparty na epopei Karla Ove Knausgårda, jednego z czołowych pisarzy skandynawskich. Wydana w 2011 roku sześciotomowa powieść to wyjątkowy w historii światowej literatury projekt, polegający na literackim zapisie biografii autora, od wczesnego dzieciństwa po wiek dojrzały.

„Moja walka” jest długą, epicką medytacją nad rzeczywistością. Obsesyjnie szczegółowa narracja Knausgårda jest dla mnie inspirująca jako nowoczesny algorytm na utrwalenie rzeczywistości i siebie w niej. Ten skrajny, obsesyjny subiektywizm, którzy momentami każe mi nienawidzić autora, odsłania również prawdę o współczesności, w której doświadczenie przyglądania się jak w selfie samemu sobie zamienia się w walkę o istnienie w świecie pełnym ludzi. Inni ludzie mogą być najbliżej nas, mogą być częścią naszej rodziny ale w zderzeniu z naszym ego stają się tylko bohaterami powieści. Knausgård wciąga nas w to tworzenie literatury z naszego życia. Ale jest tu paradoks; gdy nasze życie staje się ważne, każde inne (choć utrwalone w detalach) staje się anonimowe. Dlatego w pracy warsztatowej zderzaliśmy z książką Knausgårda osobiste doświadczenia wybranych czytelników, co stanie się integralną częścią spektaklu. (Michał Borczuch)

Szczegóły spektaklu

Nietoperz

Dramat

Środek zimy, kilka dni przed Nowym Rokiem. W niepokojącej scenerii zimnych, szpitalnych wnętrz stojącego na uboczu domu, zbierają się obce sobie wcześniej osoby, aby wspólnie świętować nadchodzące święto. Przygotowania do uroczystości upływają przy słodkich dźwiękach operetki Zemsta Nietoperza Johanna Straussa (syna). Wielu z obecnych musiało zdobyć się na niejedno poświęcenie, aby znaleźć się w tym miejscu. Za ten przywilej gotowi byli oddać wiele, a nawet ryzykować reputacją.

Są wśród nich młodzi i starzy, małżeństwa i osoby stanu wolnego. Łączy ich jedno – ciekawość, czy człowiek może udźwignąć ciężar boskiej wolności. (...) Kornél Mundruczó wraz z zespołem TR Warszawa realizuje klasyczną operę buffo. Sięgając po utwór, który powstał równolegle z ogłoszeniem przez Nietzschego śmierci Boga, węgierski reżyser podejmuje temat „śmierci bez Boga” i zadaje nieśmiertelne pytanie: czy i w jakim stopniu wolno nam decydować o własnym istnieniu.

W spektaklu występują sceny nagości.

Szczegóły spektaklu

Robert Robur

Dramat

Seria tajemniczych zgonów wstrząsa światem nowych mediów. Zagadkę próbuje rozwikłać inspektor Mirosław Kryzys ze Świetlnej Policji. Tropy prowadzą do Roberta Robura, młodego scenarzysty. Tymczasem w Mieście Światła narasta rebelia. Członkowie sekty tajemniczego Mistrza chcą obalić dyktaturę Urzędu Energii. Kto stoi za tajemniczymi zbrodniami? Czy ciemność wygra ze światłem? Kto pisze serial „Wściekłość i wrzask”?

Ostatnia, niedokończona powieść Mirosława Nahacza (1984-2007) rozgrywa się w przyszłości, w której fikcja kreowana przez media wyparła całkowicie rzeczywistość. Sensacyjna akcja łączy się z wizją społeczeństwa, które odurzone medialnymi przekazami, staje się bezwolne i podatne na manipulacje władzy. Spektakl Krzysztofa Garbaczewskiego przenosi dystopijną powieść Nahacza do współczesnego świata cyfrowych mediów i wirtualnej rzeczywistości. To, co dekadę temu wydawało się czystą fantazją, dziś staje się realnością. Wszechobecna inwigilacja i kontrola w sieci, internetowe gwiazdy, które zapalają się równie szybko, jak gasną, koncerny manipulujące informacjami i hakerzy, którzy wykradają im dane – żyjemy w przyszłości, którą wymyślili pisarze. Dzięki technologii virtual reality powstają cyfrowe światy tak realne, że można je pomylić z rzeczywistością. W jaki sposób ten nowy, wspaniały świat wpływa na człowieka i jego relacje z innymi? Jak połączyć dwie strony pękniętej rzeczywistości?

Szczegóły spektaklu

Strach

Dramat

Strach pojawia się w mgnieniu oka. Twój oddech przyśpiesza. Dłonie stają się lepkie. Ciało sztywne. Czas zwalnia. Słyszysz głosy, których nie powinieneś słyszeć. Widzisz obrazy, których tak naprawdę nie możesz zobaczyć. Czujesz zapach, który nie istnieje. W twoim otoczeniu pojawia się COŚ, czego nikt nie zna. To COŚ jest ci coraz bliższe. Nagle obce COŚ staje się czymś twoim. Prawdziwy koszmar zaczyna się wtedy, kiedy COŚ przestaje istnieć. Spektakl „Strach” Małgorzaty Wdowik i zespołu to próba dotarcia do źródeł naszych własnych lęków. Twórcy szukają ich w opowieściach ludowych i popkulturowych, we wspomnieniach rodzinnych i doświadczeniach politycznych. Budują z nich świat zawieszony między fantazją a koszmarem sennym, w którym najważniejsza staje się walka o swój strach. Dzięki niemu czujesz się naprawdę wolny. Jednym z kluczowych elementów spektaklu jest jego warstwa dźwiękowa, za którą podąża widz.

Szczegóły spektaklu

Fantazja

Dramat

Anna Karasińska w swoim spektaklu zajmuje się tematem wyobraźni i teatrem jako miejscem, w którym rodzi się fikcja. Jak powstaje umowa między publicznością a twórcami i wykonawcami przedstawienia? Co jest potrzebne, byśmy uwierzyli w rzeczywistość sceniczną? Czy wyobraźnia ma swoje granice? Czy są rzeczy, zjawiska, postaci, których nie da się pomyśleć w teatrze?

Tytuł spektaklu nawiązuje do muzycznej fantazji, która jest utworem o swobodnej, często improwizowanej formie, łączącej różne gatunki muzyczne.

Anna Karasińska debiutowała w 2015 roku w TR Warszawa głośnym spektaklem „Ewelina płacze“, zrealizowanym w ramach programu Teren TR. Ta ciesząca się olbrzymią popularnością miniatura teatralna opowiada o możliwości bycia sobą w świecie, w którym tożsamość człowieka tworzą liczne, często sprzeczne ze sobą narracje. „Fantazja“ to druga praca Karasińskiej w TR Warszawa.

Szczegóły spektaklu

Dawid jedzie do Izraela

Dramat

Spektakl דוד נוסע לישראל („Dawid jedzie do Izraela”) Jędrzeja Piaskowskiego i Huberta Sulimy to teatralna fantazja odnosząca się do wielowiekowej historii i kultury Żydów w Polsce.

Przedstawienie rozpoczyna się od próby rekonstrukcji realiów Marca 1968 roku. Trwa antysemicka nagonka. Polscy rodzice, wychowujący adoptowanego chłopca decydują się przywrócić mu jego dotąd ukrywaną, żydowską tożsamość. Ich zmagania z obowiązującymi narracjami i stereotypami dotyczącymi relacji polsko-żydowskich prowadzą ostatecznie do niezwykłego rozwiązania.

W trakcie pracy nad spektaklem twórcy, wychodząc od obchodów 50. rocznicy wydarzeń Marca ’68, próbowali zbadać z różnych punktów widzenia dzisiejszy, szeroko rozumiany dyskurs polsko-żydowski i przyjrzeć się używanym w nim retorykom, dominującym narracjom i figurom.

Osią tematyczną spektaklu jest zbiór opowieści i narracji wyrosłych wokół kulturowej figury Żyda, obecnej w pamięci zbiorowej, zarówno historycznej jak i współczesnej. Nakładające się plany czasowe tworzą baśniową, groteskową rzeczywistość polsko-żydowskiego uniwersum, w którym "typowa" polska rodzina z okresu PRL-u spotyka się z postaciami historycznymi, m.in. z Władysławem Gomułką, Aldoną Giedyminówną, żoną Kazimierza Wielkiego, czy nawet z królową Polski Maryją z Nazaretu. Jednocześnie spektakl ma formę parabolicznej opowieści skonstruowanej w reakcji na zajścia polityczne, podobną do gestu, na jakim oparta została słynna "marcowa" powieść Andrzeja Szczypiorskiego pt. „Msza za miasto Arras”.

Od twórców:
Zależy nam na próbie zbudowania perspektywy łączącej, która choć na chwilę wymykałaby się dotychczasowym narracjom. W naszej opinii charakter dyskusji na "tematy polsko-żydowskie" najczęściej - także nieświadomie - generuje wyłącznie podziały i utrwala w zbiorowej świadomości figurę Obcego-Żyda. Dlatego celowo podważamy klisze obecne w tych dyskursach, a także odżegnujemy się od wspólnego dla obu narodów kultu pamięci, narodowego cierpienia i poprawności politycznej. Chcemy, aby nasz spektakl odgórnie zakwalifikowany jako wypowiedź na "tematy żydowskie", wymykał się tej klasyfikacji i z premedytacją dotykał także „tematów polskich”: m.in. polskiego patriotyzmu, tożsamości narodowej, czy chociażby upamiętnienia setnej rocznicy odzyskania niepodległości.

Szczegóły spektaklu

Między nami dobrze jest

Dramat

Spektakl dedykowany pamięci Danuty Szaflarskiej (1915-2017).

„Między nami dobrze jest” to jeden z największych przebojów TR Warszawa, oblegany przez widzów, chwalony przez krytykę i wielokrotnie nagradzany na festiwalach. Spektakl Grzegorza Jarzyny, jednego z najważniejszych polskich reżyserów, oparty jest na sztuce Doroty Masłowskiej, nominowanej do Nagrody Literackiej NIKE. To śmieszny i poruszający portret podzielonego polskiego społeczeństwa, przytłoczonego ciężarem traumatycznej historii, rozdartego między narodową dumę i poczucie wstydu. Za pomocą szalonego, pełnego inwencji języka i ostrego jak brzytwa humoru Masłowska portretuje współczesną Polskę, w której nuworysze, pseudoartyści i medialni celebryci spotykają się z rozczarowaną młodzieżą i żyjącymi na skraju ubóstwa ludźmi z klasy pracującej. Wszyscy próbują utrzymać się na powierzchni toksycznej mieszaniny komercji, katolickiego nacjonalizmu i idealizowanej tragicznej przeszłości.

W premierowej wersji spektaklu rolę Osowiałej Staruszki grała legendarna aktorka Danuta Szaflarska, członkini zespołu TR Warszawa, zmarła w 2017 roku. Była jedną z najdłużej aktywnych na scenie artystek teatru, występowała w „Między nami dobrze jest” jeszcze w wieku 101 lat. W nowej wersji przedstawienia Danutę Szaflarską zastąpi Lech Łotocki, wybitny aktor, występujący w TR Warszawa od początku istnienia tego zespołu.

Przedstawienie „Między nami dobrze jest” było wielokrotnie nagradzane, m.in. Nagrodą im. Konrada Swinarskiego dla Grzegorza Jarzyny przyznaną przez miesięcznik „Teatr" dla najlepszego reżysera w sezonie 2008/2009, Nagrodą Główną IX Ogólnopolskiego Festiwalu Dramaturgii Współczesnej „Rzeczywistość przedstawiona" w Zabrzu dla Grzegorza Jarzyny, nagrodami aktorskimi IX Ogólnopolskiego Festiwalu Dramaturgii Współczesnej „Rzeczywistość przedstawiona" w Zabrzu dla Aleksandry Popławskiej i Danuty Szaflarskiej, Grand Prix - Nagrodą Publiczności IX Ogólnopolskiego Festiwalu Dramaturgii Współczesnej „Rzeczywistość przedstawiona" w Zabrzu, medalem im. Stanisława Bieniasza dla najlepszego dramatopisarza IX Ogólnopolskiego Festiwalu Dramaturgii Współczesnej „Rzeczywistość przedstawiona" w Zabrzu dla Doroty Masłowskiej, Grand Prix dla najlepszego spektaklu na II Międzynarodowym Festiwalu Teatralnym „Boska Komedia", Grand Prix 46. Przeglądu Małych Form Teatralnych „Kontrapunkt" w Szczecinie.

Szczegóły spektaklu

Chinka

Dramat

„Chinka” to romans gangstersko-polityczny, oparty na fragmentach scenariuszy filmowych Jean-Luc Godarda, „Biesach” Fiodora Dostojewskiego i aktorskich improwizacjach. Grupa badaczy z Laboratorium Rekonstrukcji bierze na warsztat polityczne strategie i utopie z przeszłości. Rekonstruując i przetwarzając rewolucyjne archiwum, bohaterowie pytają o dziedzictwo lewicy i dzisiejszy potencjał społecznej zmiany. Co zostało z ideałów studenckiej rewolty 1968 roku? Jakie jest miejsce dla ruchu lewicowego wobec przejęcia przez prawicę postulatów społecznych? Czy dawny podział na lewicę i prawicę jest jeszcze zasadny? Jaka forma politycznego zaangażowania jest możliwa w ramach przestrzeni kultury?

Punktem wyjścia do pracy nad scenariuszem jest film Godarda „Chinka” z 1967 roku, inspirowana „Biesami” opowieść o studenckiej komunie z Paryża, która przygotowuje się do walki rewolucyjnej. Premiera filmu poprzedziła i zapowiedziała protesty studenckie z maja 1968 roku. Za francuskim reżyserem twórcy przedstawienia podejmują temat komercjalizacji politycznego ruchu, który staje się częścią kapitalistycznego systemu konsumpcji i kultury popularnej. Przestrzeń akustyczna spektaklu oparta jest na deformacji popularnych pieśni i cytatów z muzyki filmowej, natomiast scenografia nawiązuje do projektu Rosy Esman z 1966 roku „7 Objects In a Box”, pierwszej kolekcji mikro dzieł światowej sławy artystów (m.in. Claesa Oldenburga). Projekt ten był pierwszym w historii przypadkiem, gdy sztuka nie tyle została reprodukowana, ile zyskała swój popularny, tani odpowiednik – stała się towarem.

JEAN

Miałem sen, że prześnione rewolucje wydarzają się naprawdę. Rewolucja francuska, rewolucja haitańska, rewolucja kubańska, bunt Metysów w Kanadzie, zamieszki w Argentynie, Wielki Zakon Irokezów. To jest mityczny kojot w canoe, do którego można mieć sentyment. Socjalizm działa na sentymencie i resentymencie. Idee socjalistyczne zagarnięte przez narodowy socjalizm, idee Maja’68 wchłonięte przez kapitalizm, puszyste łapki koali spreparowane i wprowadzone do taksonomii zoologicznej. Pluralizm, wolność i czułość są po to, żeby uniemożliwić stworzenie realnej siły politycznej w ramach systemu demokratycznego. Pluralizm, wolność i czułość są po to, żeby rewolucja nie była możliwa. Cholera to choroba o potencjale rewolucyjnym - dziesiątkowała społeczeństwo i budziła strach w wielu guberniach. Ludzkość żyje w strachu, bo robotnicy wymierają i nie ma się w kim kochać. Dobrze, że można się jeszcze kochać w Yoko Ono, Johnie Lennonie i innych piosenkarkach. John Lennon świetnie wyglądał nagi i to podobno dla niego stworzono globalne ocieplenie.

(fragment scenariusza spektaklu „Chinka”)

Szczegóły spektaklu