Ryszard Łukowski - zdjęcie

Ryszard Łukowski

8,9 / 10

26 oddanych głosów

Data urodzenia:
12-04-1951 (71 lat)

Absolwent Wydziału Aktorskiego Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej im. L. Solskiego w Krakowie.

Aktor refleksyjny, intelektualnie zdyscyplinowany, oszczędny w środkach wyrazu, autoironiczny i zdystansowany, uosabia najpiękniej pojętą tradycję „krakowskiej szkoły aktorstwa” – pracy zespołowej, z nadrzędnością celu wspólnego i pokorą wobec widza.

W Starym Teatrze Ryszard Łukowski debiutował rolą Cypriana w „Iwonie księżniczce Burgunda” (1978) w reżyserii Krystiana Lupy. Na deskach tej sceny sprawdził się w bardzo różnorodnym repertuarze również innych wybitnych reżyserów – Wajdy, Jarockiego, Bradeckiego – zderzając, w powierzanych mu rolach, kontrast zewnętrznie odbieranej ciepłej powierzchowności z wewnętrzną tajemnicą groźnie brzmiącej ironii. Andrzej Wajda powierzał mu zadania w dziesięciu swoich przedstawieniach: poczynając od wzruszająco krakowskiej, zabawnej postaci rozpoetyzowanego Policjanta w „Z biegiem lat, z biegiem dni…”, poprzez role w kolejnych inscenizacjach „Hamleta”, Kocha w „Zbrodni i karze” wg Dostojewskiego, Upiora w „Weselu”, doskonałego w farsowej konwencji Tardiveau w „Słomkowym kapeluszu” Labiche’a po Koryfeusza Chóru – jedną z najpiękniejszych ról w „Antygonie” Sofoklesa – „przywódcy i komentatora buntu”, którego niezwykły tembr głosu nadawał rytm i ekspresję Chórowi Tebańczyków w „robotniczych kaskach”.

Kolejne spotkania z Krystianem Lupą to role Antinoosa w „Powrocie Odysa” Wyspiańskiego i specyficznie potraktowanej postaci Cyngi – szpiega, spiskowca, przywódcy sekty – pogubionego, pozornie „miękkiego”, balansującego między formą a psychologiczną głębią bohatera w „Bezimiennym dziele” Witkacego. W barwnej baśniowej postaci Tezeusza w „Śnie nocy letniej” w reżyserii Rudolfa Zioły pokazał doskonałe wyczucie formy w nowocześnie pojętej klasycznej komedii. Wzruszał w duecie z Anną Dymną w kameralnym przedstawieniu „Dzwony” Giennadija Mamlina łącząc w roli Chmarowa elementy męskiej brutalności z czułością i delikatnością. Role w symbolicznych, poetyckich przedstawieniach Marka Fiedora – Ojciec Pana Młodego, Stary Dowru („Peer Gynt” Ibsena) i Komandor („Don Juan” wg scenariusza reżysera) – pokazały otwartość aktora na różnorodność teatralnych form.

Istotne w dorobku artysty były spotkania z reżyserami młodszego pokolenia: Gerdmann w „Fantomie” Villqista w reżyserii Agnieszki Lipiec-Wróblewskiej, Jonathan w „Polaroidach” Ravenhilla w reżyserii Michała Kotańskiego, Krawaciarz, Sam Regan w kosmicznym świecie „Trzech stygmatów Palmera Eldritcha” wg Dicka w reżyserii Jana Klaty, Menelaus w przewrotnej interpretacji „Odprawy posłów greckich” Kochanowskiego w reżyserii Michała Zadary. Na osobną uwagę zasługuje przesycona duchem „nowej psychologii”, szukająca sensu i godności postać Ojca w „Ósmym dniu tygodnia” wg Hłaski w reżyserii Armina Petrasa oraz szereg ról w „Wandzie” Sylwii Chutnik i Patrycji Dołowy – pomyślanej jako palimpsest, gdzie dramat odkrywany jest w kolejnych warstwach – którą wyreżyserował Paweł Passini.

Spektakle z udziałem tego aktora:

Zmora

Dramat

Na podstawie trzech rozdziałów „Braci Karamazow” Fiodora Dostojewskiego w przekładzie Barbary Beaupré.

Spektakl jest oparty na fragmentach „Braci Karamazow” Dostojewskiego, wśród których najważniejszy to rozmowa z tytułową zmorą, jedna z najbardziej znanych sekwencji z literatury światowej. W specjalnie skomponowanej, małej przestrzeni Teatru Zależnego rozgrywa się historia zbrodni. Bo „Bracia Karamazow” są także powieścią kryminalną.

RZECZ DZIEJE SIĘ WIECZOREM I W NOC POPRZEDZAJĄCĄ ROZPRAWĘ SĄDOWĄ, w której oskarżonym jest Dymitr Karamazow, a jednym ze świadków ma być jego przyrodni brat Iwan.

POSTACI:

FIODOR PAWŁOWICZ KARAMAZOW (nie będzie go na scenie, bo nie żyje) – pijak, sybaryta, lubieżnik. Człowiek sentymentalny i majętny, część majątku odziedziczył po dwóch zmarłych żonach. Zginął, zamordowany w niejasnych okolicznościach, które będzie wyjaśniał sąd podczas procesu.

DYMITR FIODOROWICZ KARAMAZOW (nie będzie go na scenie, bo siedzi w więzieniu) – syn Fiodora Pawłowicza z pierwszego małżeństwa, człowiek gwałtowny, hulaka, porucznik, nienawidzący (czasami) ojca. Oskarżony, na podstawie poszlak o morderstwo ojca, oczekuje na proces. Wybiegając w przyszłość, możemy zdradzić, że sąd uzna jego winę i skaże na 20 lat katorgi.

IWAN FIODOROWICZ KARAMAZOW (Jan Mancewicz) – syn Fiodora Karamazowa z drugiego małżeństwa, przyrodni brat Dymitra. Ateista, sceptyk, wolnomyśliciel. Autor poematu „Wielki Inkwizytor”, w którym rzeczony inkwizytor skazuje na stos Chrystusa przybyłego powtórnie na świat. Hipochondryk, znajduje się w stanie poprzedzającym zapalenie mózgu.

SMIERDIAKOW (Mateusz Mikoś) – lokaj Fiodora Pawłowicza i najprawdopodobniej jego syn, gdyż ten zgwałcił kiedyś jego matkę, niedorozwiniętą umysłowo karlicę-żebraczkę, Smierdiaszkę. Cierpi na epilepsję. W dzieciństwie wieszał koty, a potem sprawiał im uroczyste pogrzeby. Bardzo dobrze gotuje, lubi również elegancko się ubierać. Otoczony powszechną pogardą; jego domniemani bracia nazywają go „psem” (Iwan) lub wręcz „kurą” (Dymitr).

GOŚĆ (Ryszard Łukowski) – odwiedzał już przedtem kilkakrotnie Iwana, ale zawsze we śnie. Teraz przychodzi po raz kolejny. Według zegara ta wizyta trwa dwie minuty.

ALEKSY FIODOROWICZ KARAMAZOW (Robert Żurek) – młodszy syn Fiodora Karamazowa z drugiego małżeństwa, a więc brat Iwana i przyrodni Dymitra, a także domniemany brat Smierdiakowa. Człowiek głęboko wierzący. Wstąpił kiedyś do klasztoru, lecz na życzenie swojego duchowego przewodnika, mnicha Zosimy, wystąpił z niego, aby pójść w lud.

Projekt realizowany przy wsparciu finansowym Gminy Kraków oraz Województwa Małopolskiego.

Sponsor: Restauracja "Chimera"

Partner: Stowarzyszenie Teatrów Nieinstytucjonalnych STeN w Krakowie

Szczegóły

Czas połowicznego rozpadu

Tragedia

„Czas połowicznego rozpadu” to eksperyment teatralny na sześciu aktorów i przeszłość. Tkany gęsto ze skojarzeń emocjonalnych, barw oraz dźwięków spektakl opowiada o procesie psychoterapeutycznym głównej bohaterki – Marii, ale także o niweczeniu teatralnej iluzji. Maria wychodzi zarówno z choroby jak i z roli – mieszają się plany czasowe i konwencje teatralne. Spektakl bazuje na oryginalnym tekście dramatycznym przywołującym echa innych tekstów kultury – przede wszystkim „Opowieści o Blanche i Marie” P.O. Enquista.

Szczegóły