Jan Peszek - zdjęcie

Jan Peszek

8,4 / 10

127 oddanych głosów

Data urodzenia:
13-02-1944 (75 lat)

Polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny, reżyser teatralny i pedagog. Ukończył krakowską PWST w 1966, w tym samym roku debiutował – na deskach Teatru Polskiego we Wrocławiu. W następnych latach pracował m.in. w łódzkim Teatrze Nowym i krakowskim Starym Teatrze, a w ostatnich latach regularnie pojawiał się na scenach warszawskich (Teatr Narodowy i Teatr Rozmaitości). W swoim dorobku ma role u najsłynniejszych polskich reżyserów teatralnych: Jerzego Krasowskiego, Kazimierza Dejmka, Mikołaja Grabowskiego, Jerzego Jarockiego, Krystiana Lupy, Michała Zadary czy Grzegorza Jarzyny.

Profesor krakowskiej Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej im. Ludwika Solskiego.

Laureat Nagrody im. Aleksandra Zelwerowicza – przyznawanej przez redakcję miesięcznika „Teatr” – za sezon 1986/1987, za rolę w Scenariuszu dla trzech aktorów Bogusława Schaeffera w Teatrze STU w Krakowie oraz za rolę Jakuba w przedstawieniu Republika marzeń Brunona Schulza w Starym Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Krakowie.

W filmie debiutował już w 1969 w Znakach na drodze, jednak regularnie na ekranach kinowych zaczął się pojawiać dopiero na początku lat 80. Zagrał w kilkudziesięciu polskich filmach, w jego filmografii znajdują się role m.in. w: Był jazz Falka, Trójkącie Bermudzkim Wójcika, Ferdydurke Skolimowskiego, Śmierci jak kromka chleba Kutza, Łabędzim śpiewie Glińskiego, Ucieczce z kina „Wolność” Marczewskiego i Darmozjadzie polskim Wylężałka.

Spektakle z udziałem tego aktora:

Miłość

Dramat

Przypadkowe spotkanie dwojga ludzi. Łączą ich podeszły wiek, samotność i lęk przed rodzącym się uczuciem. On – bezdomny, zajmujący się na co dzień fotografią ekscentryk. Ona – pozbawiona wzroku marzycielka, żyjąca obrazem miasta zapamiętanym z dzieciństwa. On – wspaniały Jan Peszek. Ona – niepowtarzalna, obchodząca jubileusz 60-lecia pracy zawodowej, Anna Polony.

Miłość to wzruszająca i dowcipna opowieść o odkrywaniu namiętności i rodzącej się erotycznej fascynacji dwójki dojrzałych osób. To historia o poszukiwaniu uczucia, bliskości i niezgodzie na przemijanie. O rozpaczliwej potrzebie widzenia i zobaczenia drugiego człowieka.To historia krótka i intensywna. Jak flesz fotograficznego aparatu.

Spektakl inspirowany: powieścią "Spóźnieni kochankowie" Williama Whartona, książką "Starość jest piękna: manifest przeciwko kultowi młodości" Esther Vilar oraz filmem Paula Andrew Williamsa "Bezdomny z wyboru" ("Homme Less").

Szczegóły

Minetti. Portret artysty z czasów starości

Dramat

Wybitny tekst austriackiego dramatopisarza Thomasa Bernharda, analizujący rolę i kondycję aktora. Minetti. Portret artysty z czasów starości to spowiedź starego, wielkiego artysty, opowieść o jego stosunku do autorów i publiczności. Tekst bolesny, nieprzypisany do żadnego kraju i ponadczasowy.
Nasz bohater wzorowany jest na wybitnym niemieckim aktorze, Bernhardzie Minettim, przyjacielu i długoletnim współpracowniku Thomasa Bernharda, z którego autor robi symboliczną figurę Aktora. Być może będzie to kreacja ponadczasowa, ważna dla historii teatru, gdyż w tej roli zobaczymy mistrza sztuki teatralnej – Jana Peszka.

Szczegóły

Dzienniki

Dramat

„Dzienniki” w sposób ironiczny, cyniczny i z humorem opowiadają losy autora, który w dyskusji ze sobą samym podejmuje dialog z tradycją kultury polskiej. Komentuje bieżące wydarzenia polityczne dotyczące Polski i jej miejsca w Europie oraz świecie. Styl pracy powoduje, iż "Dzienniki" są zapisem poszukiwania własnej tożsamości oraz sensu własnej indywidualności...

Nigdy żaden naród nie potrzebował bardziej śmiechu, niż my dzisiaj. I nigdy żaden naród nie rozumiał śmiechu - jego roli wyzwalającej. Ale śmiech nasz dzisiejszy już nie może być śmiechem żywiołowym, czyli automatycznym - musi to być śmiech z premedytacją, humor stosowany na zimno i z powagą, musi to być najpoważniejsze zastosowanie śmiechu do naszej tragedii. Ten śmiech dyktowany strasznymi koniecznościami powinien by objąć nie tylko świat wrogów, ale przede wszystkim nas samych i w tym co mamy najdroższego.

Witold Gombrowicz "Dzienniki" 1954

Szczegóły

Miny polskie

Dramat

Scenariusz autorstwa Tadeusza Nyczka i Mikołaja Grabowskiego oparty jest na „Wyzwoleniu” i „Legionie Stanisława” Stanisława Wyspiańskiego, „Opisie obyczajów za panowania Augusta III” Jędrzeja Kitowicza, „Pamiątkach Soplicy” Henryka Rzewuskiego, utworach Witolda Gombrowicza: „Dziennikach”, „Ferdydurke”, „Operetce”, „Ślubie” oraz „Mimice” – XIX-wiecznym podręczniku dla aktorów autorstwa Wojciecha Bogusławskiego.

Miny polskie są próbą rozpoznania i opisania schematów, które organizują życie narodowe. Gesty, miny, pozy – gombrowiczowskie gęby, które przyprawiamy innym lub za którymi sami się chowamy. Życie narodu – społeczne, polityczne, artystyczne – od wieków w pętach obyczaju i konwenansu. Polska dawna i współczesna, które wzajemnie się w sobie przeglądają.

Mikołaj Grabowski od dawna interesuje się istotą czy też genem polskości. Odkrywa go w świadectwach kultury sarmackiej, szlacheckich gawędach i pamiętnikach, ale także w krytycznych przetworzeniach, polemikach czy nawet parodiach, jakim dawne tradycje i mentalność Polaków poddała nowoczesna literatura, zwłaszcza Gombrowicz. Z obu tych źródeł wyrosły tak znakomite przedstawienia Grabowskiego, jak „Pamiątki Soplicy” wg Henryka Rzewuskiego, „Trans-Atlantyk” wg Gombrowicza czy legendarny „Opis obyczajów…” wg ks. Kitowicza.

Miny polskie są kolejnym portretem naszej zbiorowości, jej „czerepu rubasznego” i „duszy anielskiej”. Stawiają pytanie o to, czy istnieje coś takiego, jak charakter narodowy i w czym on się przejawia. Co pozostaje w nas stałe i niezmienne mimo zmieniających się okoliczności historycznych.

Można więc powiedzieć, że jest to przedstawienie o odwiecznym przymusie strojenia min i „przyprawiania gęby”, jak to opisywał Gombrowicz. I o „robieniu Polski na każdym kroku i codziennie”, jak to ujmował Wyspiański. Gdzie pod tymi manifestacjami kryje się autentyczność Polaków? Oto pytanie.

Szczegóły

Kto nas odwiedzi

Komedia

Rzecz dzieje się nocą w starym zamku, który odwiedzają duchy. Czy lata temu mąż pani domu umarł śmiercią naturalną? A może któryś z jego przyjaciół ma z tym coś wspólnego? Czy tajemnica się wyjaśni?
Ta sztuka to dwie brawurowe, popisowe partytury dla dwójki aktorów, a na scenie wspaniałe osobowości: Jadwiga Jankowska-Cieślak i Jan Peszek. Długo na nich czekaliśmy.
Reżyserem jest Cezary Tomaszewski, autor sławnej autorskiej wersji operetki Lehara Wesoła wdówka, wystawionej w Wiedniu, w której obsadził cztery polskie sprzątaczki.

UWAGA – W SPEKTAKLU WYKORZYSTYWANY JEST STROBOSKOP!

Szczegóły

Scena Mistrzów AT: JAN PESZEK - monodram "Scenariusz dla nieistniejącego lecz możliwego aktora instrumentalnego"

Monodram

„Scenariusz dla nie istniejącego lecz możliwego aktora instrumentalnego” powstał w 1963 w ciągu kilku dni, ale przez długie lata nie był wykonywany, co zresztą kompozytor jakby przewidział nadając mu charakterystyczne dopełnienie. Jest w tym cały Schaeffer z jego wiarą w przyszłość: nie istniejący, lecz możliwy! Pisząc "Scenariusz..." i dopełniając go elementami dramaturgicznymi Schaeffer od razu myślał o wykonawcy; był nim Jan PESZEK. (…)
W osobie Jana Peszka Scenariusz znalazł interpretatora jedynego i najwłaściwszego (…)
Peszek trzyma w napięciu audytorium i zaskakuje coraz to nowymi akcjami. Kompozycja ma tempo dobrego filmu; poszczególne sceny rozgrywane są co do sekundy, dopiero pod koniec utworu – kiedy audytorium chwyciło już całkowicie sens utworu, aktor stosuje coś w rodzaju psychicznego relaksu i po prostu zaczyna się utworem bawić.

- Jadwiga Hodor, z programu przedstawienia

Szczegóły

Uroczystość

Dramat

Co się stanie, kiedy na jaw wyjdzie mroczna, rodzinna tajemnica? Co, jeśli stanie się to podczas uroczystości 60. urodzin ojca - głowy rodziny? I jeśli to właśnie ojciec znajdzie się w centrum podejrzeń? „Uroczystość” Grzegorza Jarzyny w bezkompromisowy sposób odsłania ciemne kulisy rodzinnych związków, balansując pomiędzy tragedią i farsą. To trzymająca w napięciu historia walki o prawdę, którą każdy musi stoczyć sam.

Przełomowy spektakl Jarzyny oparty jest na głośnym filmie „Festen” Thomasa Vintenberga i Mogensa Rukova, pierwszym i najlepszym obrazie duńskiej Dogmy. W przedstawieniu, prezentowanym z powodzeniem na najważniejszych międzynarodowych festiwalach, występuje czołówka polskich aktorów filmowych i teatralnych: obok Andrzeja Chyry i Jana Peszka m.in. Magdalena Cielecka, Aleksandra Popławska, Marek Kalita, Ewa Dałkowska, Katarzyna Herman, Zygmunt Malanowicz, Adam Woronowicz.

Jarzyna trafia swoim przedstawieniem w czułe punkty
„New York Times”
Cudowna machina teatralna, czysty klejnot
„Le Figaro”

Szczegóły

Ojciec i matka tunel strachu.

Dramat

Tytułowy „Tunel Strachu” przywołuje znaną z wesołego miasteczka rozrywkę z dreszczykiem; ale stanowi też określenie sytuacji (pułapki?); w którą wpada każda para wraz z pojawieniem się na świecie dziecka. „Czasami moi rodzice mnie męczą. Znam ich już od kilku lat; wymiana poglądów rozpala ich zawsze w tym samym miejscu. Zanim się pojawiłem musieli być piękną parą. Są zdjęcia; na których wyglądają na beztroskich. Z początku myślałem; że są stworzeni tylko dla mnie. Są jedynymi rodzicami; jakich będę miał…” – mówi syn Otto w sztuce Heckmannsa. Nie bez znaczenia jest tu fakt; iż reżyser obsadził rodzinę Peszków w dość nieoczywistej konfiguracji. Błażej Peszek gra męża swojej autentycznej żony Katarzyny Krzanowskiej; a ich ojciec i teść; Jan Peszek wciela się w postać dziecka. Dzięki temu przedstawienie wznosi się na jeszcze wyższy poziom metafory; a problemy rodzicielskie zapętlają się w międzypokoleniowym kontredansie – pisała Magda Huzarska-Szumiec w „Gazecie Krakowskiej”. Potrzeba prawdziwego mistrzostwa; aby tak lekko i atrakcyjnie mówić o często traumatycznych sprawach.

Szczegóły

Miłość

Komedia

Przypadkowe spotkanie dwojga ludzi. Łączą ich podeszły wiek, samotność i lęk przed rodzącym się uczuciem. On – bezdomny, zajmujący się na co dzień fotografią ekscentryk. Ona – pozbawiona wzroku marzycielka, żyjąca obrazem miasta zapamiętanym z dzieciństwa. On – wspaniały Jan Peszek. Ona – niepowtarzalna, obchodząca jubileusz 60-lecia pracy zawodowej, Anna Polony.

Miłość to wzruszająca i dowcipna opowieść o odkrywaniu namiętności i rodzącej się erotycznej fascynacji dwójki dojrzałych osób. To historia o poszukiwaniu uczucia, bliskości i niezgodzie na przemijanie. O rozpaczliwej potrzebie widzenia i zobaczenia drugiego człowieka. To historia krótka i intensywna. Jak flesz fotograficznego aparatu.

Spektakl inspirowany: powieścią Spóźnieni kochankowie Williama Whartona, książką Starość jest piękna: manifest przeciwko kultowi młodości Esther Vilar oraz filmem Paula Andrew Williamsa Bezdomny z wyboru (Homme Less).

Szczegóły

Scenariusz dla trzech aktorów

Komedia

Niezapomniany seans zbudowany na doskonałym tekście Bogusława Schaeffera oraz dowcipna gra prowadzona przez wybitnych aktorów z inteligentnym widzem. Prezentujemy Scenariusz dla trzech aktorów – widowisko wypełnione improwizacjami znakomitych ludzi teatru, którzy prowadzą błyskotliwą, a czasem wręcz zajadłą dyskusję o świecie sztuki i swoim w nim miejscu. Poznajcie „aktorów instrumentalnych” – wyzwolonych z przymusu pełnienia roli referenta cudzych życiorysów, do jakiej zmuszał przez ostatnie cztery stulecia dominujący w Europie rodzaj teatru!
Mistrzowskie trio: Jan Peszek wraz z Mikołajem i Andrzejem Grabowskimi, zdradzając nieco ze swej prywatności, przeniosą Państwa w niepowtarzalną przestrzeń zwariowanej teatralnej próby, “teatru w teatrze”, na pograniczu absurdu i rzeczywistości. Ich prywatne spory i dyskusje artystyczne, intymne pragnienia, pozy i “miny” teatralne, a także kłótnie o zawodowe pryncypia stały się pretekstem dla groteskowej wizji ograniczeń twórczości scenicznej i sądu nad współczesną kulturą. To także nieco złośliwy, ale celny portret artystów.
Ten wciąż aktualny sceniczny fenomen był wielokrotnie nagradzany i obrósł wręcz teatralną legendą. W ciągu lat zdobył grono wiernej publiczności, która wspomina go jako wyjątkowe przeżycie teatralne, wyróżniające się swoim szybkim tempem, wybornym dowcipem, błyskotliwymi akrobacjami skojarzeniowymi, a przede wszystkim bezterminową świeżością. Zderzenie równorzędnych osobowości aktorskich, niezrównanych w swoich popisach oraz zabawie formą i żartem, to gwarancja doskonałej rozrywki, z nerwem i prowokującej do oczyszczającego śmiechu.

Szczegóły

Błogie dni

Dramat

Przepiękna, trochę nostalgiczna, trochę dramatyczna sztuka o wspólnych błogich dniach samotnej starszej pani i równie niemłodego byłego aktora.

Zetknął ich przypadek zamieszkania w domu, gdzie samotność miesza się ze wspomnieniami lepszych czasów, i gdzie na nic już za bardzo nie można liczyć – poza wzajemnym wsparciem i zrozumieniem. Ale czy dni starości mogą być błogie? Czasem mogą. Chociaż… I w tym miejscu oddajmy głos parze wspaniałych aktorów, Jadwidze Jankowskiej-Cieślak i Janowi Peszkowi.

Szczegóły

Pojedynek – zabawa w detektywa

Tragedia

Peszek kontra Peszek, ojciec kontra syn – dwaj znakomici aktorzy w pojedynku na słowa i emocje.

Jan Peszek w roli autora kryminalnych powieści, milionera zdradzanego przez młodą żonę oraz Błażej Peszek jako jej kochanek w błyskotliwym thrillerze na podstawie sztuki Anthonego Shaffera. Pisarz Andrew Wyke zaprasza do swojego domu aktora, Milo Tindla. Przyjacielskie z pozoru spotkanie zmienia się w pozbawioną reguł grę, którą mężczyźni toczą między sobą. W tej grze wszystko jest możliwe. Dzięki niej zarówno widz, jak i policja prowadząca śledztwo, wpadają w sieć pułapek zastawionych przez parę wyrafinowanych graczy. Dynamiczne dialogi, fabuła pełna zwrotów akcji, ultranowoczesna scenografia i klimatyczna muzyka sprawiają, że przedstawienie wciąga bez reszty, pobudza do myślenia i zapewnia sporą dawkę adrenaliny.

Szczegóły

Makabreski

Musical

Przesycony czarnym humorem spektakl muzyczny nawiązujący do tradycji teatru makabreski i groteski. Podstawą scenariusza jest kilkanaście „pedagogicznych” wierszyków napisanych w XIX w. przez niemieckiego lekarza Henryka Hoffmana. Jego teksty stały się tak popularne, że wychowywały się na nich całe pokolenia dzieci, również polskich.

Każdy ze śpiewanych wierszyków zmienia się w pełną horroru teatralną scenkę, w nasyconą wisielczym humorem przewrotną historyjkę skonstruowaną z „okrutnych” obrazów.
Zabawa opiera się tu na kontrastach między grozą obrazowanych zdarzeń, ich moralistycznym przesłaniem i komediowym wydźwiękiem. Klimat przedstawienia współtworzy kolorystyka scenografii i kostiumów, gra elementów plastycznych i muzycznych. Współczesne kompozycje muzyczne zderzone z archaicznym językiem tekstów są źródłem wielu zabawnych rozwiązań. Podobnie jak nowoczesna choreografia zderzona z „archaizującymi” kostiumami i rekwizytami.

Szczegóły

Scenariusz dla trzech aktorów - spektakl gościnny

Komedia

Niezapomniany seans zbudowany na doskonałym tekście Bogusława Schaeffera oraz dowcipna gra prowadzona przez wybitnych aktorów z inteligentnym widzem. widowisko wypełnione improwizacjami znakomitych ludzi teatru, którzy prowadzą błyskotliwą, a czasem wręcz zajadłą dyskusję o świecie sztuki i swoim w nim miejscu. Mistrzowskie trio: Jan Peszek wraz z Mikołajem i Andrzejem Grabowskimi, zdradzając nieco ze swej prywatności, przeniosą Państwa w niepowtarzalną przestrzeń zwariowanej teatralnej próby, „teatru w teatrze”, na pograniczu absurdu i rzeczywistości.

Szczegóły